Πατέρας ανακαλεί γονική παροχή λόγω αχαριστίας της κόρης του

Του Χρήστου Ηλιόπουλου*

17-12-2007

Είναι γνωστό ότι κατά το ελληνικό δίκαιο κάθε γονέας μπορεί να μεταβιβάσει την, ψιλή ή πλήρη, κυριότητα, σε κάποιο παιδί του, για να διατηρήσει αυτό την οικονομική και οικογενειακή του αυτοτέλεια, ή για την έναρξη ή εξακολούθηση επαγγέλματος. Η γονική παροχή αντιμετωπίζεται πολύ ευνοϊκά από το νόμο, με μεγάλη φορολογική απαλλαγή, ενώ με το νέο νομοσχέδιο που βαίνει προς ψήφιση στη Βουλή των Ελλήνων, ο φόρος θα μηδενισθεί σχεδόν στις περισσότερες γονικές παροχές.

Η γονική παροχή γίνεται από τον γονέα προς το τέκνο του ώστε αυτό να βοηθηθεί στην ζωή του, όμως και ο γονέας αναμένει από το τέκνο του συναισθηματική στήριξη, συμπαράσταση, περίθαλψη και αγάπη. Εάν ο γονέας, μετά την μεταβίβαση του ακινήτου στο τέκνο του, διαπιστώσει ότι το τέκνο δεν ενδιαφέρεται πλέον για τον γονέα, μπορεί, υπό προϋποθέσεις, να ανακαλέσει την γονική παροχή, λόγω αχαριστίας.

Για να γίνει αυτό, πρέπει ο γονέας στο δικαστήριο να αποδείξει ότι η γονική παροχή ήταν μία βοήθεια προς το τέκνο παραπάνω από την βοήθεια που συνηθίζεται να δίνει ο γονέας στο παιδί του. Εάν δεν αποδειχθεί ότι η γονική παροχή ήταν παραπάνω από το κανονικό που αναμένεται ο γονέας να δώσει στο παιδί του, τότε η γονική παροχή δεν ανακαλείται, έστω κι αν το παιδί έχει φανεί αχάριστο έναντι του γονέως του.

Το Εφετείο Αθηνών εξέδωσε την υπ’αριθ. 5544/2006 απόφαση, στην οποία έπρεπε να κρίνει εάν η γονική παροχή που είχε κάνει ο πατέρας στην κόρη του ήταν παραπάνω από τον συνηθισμένο βαθμό, άρα ήταν δωρεά και άρα μπορούσε να την ανακαλέσει.

Με συμβόλαιο του 2000 ο πατέρας μεταβίβασε με γονική παροχή στην κόρη του την ψιλή κυριότητα ενός ισογείου διαμερίσματος στην Αθήνα. Ο πατέρας, όμως, ακολούθως υποστήριξε ότι η κόρη του εξεδήλωσε πλήρη αδιαφορία αλλά και περιφρόνηση προς το πρόσωπο του δωρητή – πατρός της, ενώ παραμέλησε την διατροφή και περίθαλψη αυτού, παρά το ότι αυτός είχε ανάγκη, λόγω της μεγάλης του ηλικίας και προβλημάτων υγείας.

Επίσης, από τον Αύγουστο του 2004 η θυγατέρα του επέστρεψε τα κλειδιά του διαμερίσματος όπου αυτός διέμενε, τα οποία η κόρη κρατούσε για να μπορεί να εισέρχεται και να τον φροντίζει, ενώ έκτοτε δεν είχε επικοινωνήσει μαζί του ούτε είχε εκδηλώσει το παραμικρό ενδιαφέρον για το πρόσωπό του.

Γι’αυτό με μονομερές έγγραφο σε συμβολαιογράφο το 2004 ο πατέρας ανεκάλεσε την γονική παροχή και κοινοποίησε με δικαστικό επιμελητή την ανάκληση αυτή στην κόρη του. Μετά της άσκησε αγωγή στα δικαστήρια, ζητώντας να μεταβιβασθεί πίσω σ’ αυτόν η ψιλή κυριότητα του διαμερίσματος που της είχε μεταβιβάσει το 2000 ως γονική παροχή.

Αρχικώς, το Πρωτοδικείο απέρριψε την αγωγή ως αόριστη, το Εφετείο όμως έκανε δεκτή την αγωγή ως ορισμένη. Ακολούθως, το Εφετείο προχώρησε στην εξέταση της αγωγής, ερεύνησε δε ειδικώς εάν η γονική παροχή του πατρός προς την θυγατέρα του στην συγκεκριμένη υπόθεση υπερέβαινε το μέτρο, άρα ήταν δωρεά και άρα μπορούσε να ανακληθεί.

Το δικαστήριο διεπίστωσε από όλες τις αποδείξεις και τους μάρτυρες ότι ο πατέρας είχε αρκετά περιουσιακά στοιχεία, τα οποία είχε ήδη μεταβιβάσει στον υιό και στην κόρη του. Το τελευταίο περιουσιακό του στοιχείο ήταν αυτό το διαμέρισμα. Ωστόσο, έκρινε το Εφετείο, η γονική αυτή παροχή του διαμερίσματος προς την κόρη δεν υπερέβαινε το μέτρο που επέβαλαν οι περιστάσεις και ότι έγινε από τον πατέρα με σκοπό την ισομερή κατανομή της περιουσίας του προς τα δύο τέκνα του.

Επομένως, η γονική παροχή του πατέρα προς την κόρη δεν μπορούσε να ανακληθεί, διότι δεν ήταν δωρεά, αφού δεν υπερέβαινε το μέτρο, ανεξαρτήτως του αν η κόρη είχε δείξει αχαριστία προς τον πατέρα της ή όχι.

*Ο Χρήστος Ηλιόπουλος είναι

Δικηγόρος παρ’ Αρείω Πάγω,

Master of Laws.

e-mail: bm-bioxoi@otenet.gr